حجت الاسلام کلباسی: وجود نورانی رسول خدا (ص) محور هدایت انسانهاست
به گزارش روابط عمومی بنیاد فرهنگی حضرت مهدی موعود(عج)، حجتالاسلام والمسلمین استاد کلباسی مدیر مرکز تخصص مهدویت روز سهشنبه، بیستم مردادماه در سخنانی به مناسبت دهه پایانی ماه صفر و ایام رحلت حضرت رسول اکرم(ص)، شهادت امام حسن مجتبی(ع) و شهادت امام رضا(ع) در مرکز تخصصی مهدویت برگزار شد، با تشریح ابعاد مختلف سیره نبوی، اخلاق، رحمت، مردمداری و حضور در متن جامعه را از مهمترین ارکان موفقیت در تبلیغ دین دانست و نسبت به آسیب فاصله گرفتن مبلغان از مردم و گرفتار شدن در نگاه اداری به امر تبلیغ هشدار داد.
حجتالاسلام والمسلمین کلباسی در ابتدای این سخنرانی با اشاره به جایگاه ممتاز و بینظیر پیامبر اکرم(ص) در نظام آفرینش، اظهار کرد: شناخت مقام و شخصیت پیامبر اکرم(ص) نیازمند توجه به معارف قرآن کریم و روایات اهلبیت(ع) است و وجود مقدس آن حضرت در سلسله اسباب عالم، جایگاهی ویژه و منحصر به فرد دارد.
وی با بیان اینکه پیامبر اکرم(ص) تنها یک شخصیت تاریخی نیست، افزود: وجود نورانی رسول خدا(ص) محور هدایت انسانهاست و سیره آن حضرت در ابعاد مختلف اخلاقی، اجتماعی و مدیریتی میتواند برای جامعه اسلامی در همه زمانها الگو باشد.
حجت الاسلام کلباسی در ادامه به موضوع عوامل گسترش اسلام پرداخت و گفت: گاهی گفته میشود سه عامل اخلاق پیامبر اکرم(ص)، شمشیر امیرالمؤمنین(ع) و ثروت حضرت خدیجه(س) موجب گسترش اسلام شد؛ اگر این سه موضوع به عنوان مجموعهای از عوامل مؤثر در نظر گرفته شود، قابل پذیرش است، اما اگر بخواهیم آنها را هموزن و همسطح بدانیم، دچار خطا شدهایم.
وی ادامه داد: مجاهدتهای امیرالمؤمنین(ع) در دفاع از اسلام و حمایتهای مالی حضرت خدیجه(س) از پیامبر اکرم(ص) و نهضت اسلامی، حقیقتی انکارناپذیر است، اما آنچه توانست دلهای مردم را به پیامبر(ص) نزدیک کند، اخلاق، رحمت و شخصیت الهی آن حضرت بود.
حجتالاسلام والمسلمین کلباسی با استناد به آیه ۱۵۹ سوره آلعمران تصریح کرد: خداوند متعال میفرماید «فَبِمَا رَحْمَهٍ مِنَ اللَّهِ لِنتَ لَهُمْ وَلَوْ کُنتَ فَظًّا غَلِیظَ الْقَلْبِ لَانفَضُّوا مِنْ حَوْلِکَ»؛ این آیه نشان میدهد که اگر پیامبر اکرم(ص) با مردم خشن و سختدل برخورد میکردند، مردم از اطراف ایشان پراکنده میشدند؛ بنابراین اخلاق و نرمخویی، یک عنصر اساسی در جذب مردم و گسترش پیام دین است.
وی همچنین با اشاره به آیه ۶۳ سوره انفال اظهار کرد: قرآن کریم میفرماید «لَوْ أَنفَقْتَ مَا فِی الْأَرْضِ جَمِیعًا مَّا أَلَّفْتَ بَیْنَ قُلُوبِهِمْ»؛ یعنی اگر تمام آنچه در زمین است انفاق میکردی، نمیتوانستی میان دلهای آنان الفت ایجاد کنی. بنابراین مال و ثروت به تنهایی نمیتواند دلها را به یکدیگر نزدیک کند و آنچه موجب الفت حقیقی میشود، رحمت الهی و اخلاق و رفتار شایسته است.
حجت الاسلام کلباسی خاطرنشان کرد: این نگاه به هیچ عنوان به معنای نادیده گرفتن نقش امیرالمؤمنین(ع) و حضرت خدیجه(س) نیست؛ بلکه باید مراقب باشیم شخصیت بزرگی همچون امیرالمؤمنین(ع) را تنها به شمشیر ایشان محدود نکنیم. امیرالمؤمنین(ع) در علم، معنویت، مدیریت، سیاست، تربیت و دفاع از اسلام نقشی بیبدیل داشتند و نقش آن حضرت بسیار فراتر از عرصه جهاد نظامی است.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به یکی از نمونههای رفتاری پیامبر اکرم(ص) در مواجهه با افراد تندخو، گفت: در جریان تقسیم غنائم، فردی با لحنی نامناسب به پیامبر اکرم(ص) اعتراض کرد و از حضرت خواست در تقسیم اموال عدالت را رعایت کند. یکی از اصحاب از پیامبر(ص) اجازه خواست تا با آن فرد برخورد کند، اما رسول خدا(ص) مانع شدند.
حجتالاسلام والمسلمین کلباسی افزود: پیامبر اکرم(ص) در چنین شرایطی اجازه نمیدادند خشم و برخورد تند جایگزین حکمت و مدارا شود و فرمودند که نباید مردم بگویند محمد(ص) اصحاب خودش را میکشد. این رفتار پیامبر(ص) نشاندهنده اوج سعه صدر و تلاش برای حفظ ارتباط با مردم حتی در برابر افراد تندخو و معترض است.
وی با تأکید بر اینکه اخلاق باید در رأس فعالیت تبلیغی قرار گیرد، اظهار کرد: مبلغ دینی قبل از اینکه با سخن خود مردم را هدایت کند، باید با اخلاق و رفتار خود پیام دین را منتقل کند. اگر رفتار یک مبلغ با مردم مناسب نباشد، حتی سخنان بسیار خوب و استدلالهای قوی نیز نمیتواند اثرگذاری لازم را داشته باشد.
حجت الاسلام کلباسی با اشاره به رفتار علمای گذشته در برخورد با مردم، اظهار کرد: مرحوم آیتالله العظمی حاجآقا مظاهری اصفهانی از جمله بزرگانی بودند که همواره با لبخند، آرامش، تواضع و نرمخویی با مردم برخورد میکردند و حتی در مواجهه با شوخیها و رفتارهای نامناسب دیگران نیز سعه صدر داشتند.
وی ادامه داد: همین ارتباط صمیمانه و رفتار کریمانه موجب میشد مردم به علما اعتماد کنند و سخنان آنان را با جان و دل بپذیرند؛ بنابراین مردمداری تنها یک رفتار اخلاقی نیست، بلکه یکی از مهمترین عوامل موفقیت در عرصه تبلیغ دین است.
حجتالاسلام والمسلمین کلباسی با انتقاد از فاصله گرفتن برخی مبلغان از متن جامعه، نسبت به پدیده «ادارهنشینی» هشدار داد و گفت: یکی از آسیبهای جدی این است که برخی افراد، امر تبلیغ را همانند یک کار اداری و کارمندی تلقی میکنند؛ در حالی که رسالت روحانیت و مبلغ دینی محدود به ساعت مشخص اداری نیست.
وی تصریح کرد: مبلغ باید در مسجد، محله و میان مردم حضور داشته باشد، مشکلات آنان را بشنود و برای حل مسائلشان وقت بگذارد. نمیتوان از مردم فاصله گرفت و انتظار داشت که ارتباط آنان با دین و روحانیت همچنان عمیق و مستحکم باقی بماند.
استاد کلباسی افزود: روحانی نباید خود را بالاتر از مردم ببیند. اینکه فردی به دلیل جایگاه اجتماعی یا علمی، ارتباط خود را با مردم محدود کند و از حضور در میان آنان فاصله بگیرد، با روح رسالت تبلیغی سازگار نیست و این فاصله میتواند آسیب جدی به اعتماد عمومی وارد کند.
وی در ادامه با نقل خاطرهای از یکی از علمای بزرگ اصفهان، بر اهمیت رسیدگی مستقیم به مشکلات مردم تأکید کرد و گفت: حدود یک قرن پیش، فردی در نیمههای شب در حالی که مشکلات فراوانی داشت و حتی در خانهاش نان برای خوردن نبود، به منزل یکی از علمای بزرگ مراجعه کرد. آن عالم با وجود دیرهنگام بودن ساعت، با روی گشاده در را باز کرد، سخنان او را با حوصله شنید و همان شب برای حل مشکلش اقدام کرد.
حجتالاسلام والمسلمین کلباسی اظهار کرد: چنین رفتارهایی است که در ذهن و دل مردم باقی میماند. گاهی دستگیری از یک انسان گرفتار، شنیدن درد دل او و چند دقیقه وقت گذاشتن برای حل مشکلش، اثری به مراتب بیشتر از دهها سخنرانی و فعالیت تبلیغی دارد.
وی با بیان اینکه رفتار مبلغ خود یک پیام تبلیغی است، گفت: یک لبخند، یک برخورد مناسب، یک پاسخ صبورانه و حتی یک کمک کوچک میتواند انسانی را به دین نزدیک کند؛ همانگونه که بداخلاقی، بیتوجهی و فاصله گرفتن از مردم میتواند آثار منفی عمیقی بر ذهن و نگاه آنان نسبت به دین و روحانیت بگذارد.
حجت الاسلام کلباسی در پایان تأکید کرد: اگر میخواهیم معارف دین در جامعه گسترش پیدا کند، باید به سیره پیامبر اکرم(ص) بازگردیم؛ سیرهای که بر رحمت، اخلاق، تواضع، صبر، مدارا و حضور در کنار مردم استوار بود.
وی خاطرنشان کرد: امروز مبلغان، روحانیون و فعالان فرهنگی بیش از هر زمان دیگری نیازمند ارتباط مستقیم و بیواسطه با مردم هستند و نباید اجازه دهند تشریفات، فاصلههای اداری و نگاه کارمندمآبانه، آنان را از رسالت اصلی خود دور کند؛ چراکه سرمایه اصلی تبلیغ دین، اعتماد مردم و مهمترین ابزار آن، اخلاق و مردمداری است.