به گزارش روابط عمومی بنیاد فرهنگی حضرت مهدی موعود(عج) استان قزوین، حجتالاسلام والمسلمین سیداسماعیل موسوی رئیس دفتر نمایندگی شورای سیاستگذاری ائمه جمعه استان و کارشناس مهدویت، در گفتگو با روابط عمومی بنیاد استان، با اشاره به ضرورت بازنگری در شیوههای ترویج معارف مهدوی، بر اهمیت ارتباط مؤثر با نسل نوجوان و جوان، استفاده هدفمند از ظرفیت فضای مجازی، نقشآفرینی خانوادهها، مقابله با شبهات و مطالب غیرمستند و همچنین تقویت هماهنگی میان مجموعههای فرهنگی و مردمی تأکید کرد.
مهمترین چالش امروز در انتقال معارف مهدوی به نسل نوجوان و جوان چیست و چگونه باید با این نسل ارتباط برقرار کرد؟
یکی از مهمترین چالشها، فاصله میان شیوههای سنتی انتقال مفاهیم دینی و زبان، نیازها و دغدغههای نسل جدید است. امروز نمیتوان انتظار داشت نوجوان و جوان صرفاً با روشهای سنتی با معارف مهدوی ارتباط برقرار کند. باید از زبان قابل فهم، روشهای جذاب، ابزارهای رسانهای و برنامههای تعاملی استفاده کرد.
نسل جوان امروز پرسشها و دغدغههای جدی درباره آینده، عدالت، معنویت و نقش خود در جامعه دارد و اگر بتوانیم معارف مهدوی را متناسب با همین پرسشها ارائه کنیم، مهدویت میتواند برای نسل جدید به یک موضوع زنده، کاربردی و امیدآفرین تبدیل شود.
فضای مجازی چه نقشی در ترویج فرهنگ مهدویت دارد و چگونه میتوان با شبهات مهدوی در این فضا مقابله کرد؟
فضای مجازی را باید هم یک فرصت و هم یک میدان مهم فرهنگی دانست. امروز بسیاری از نوجوانان و جوانان بخش قابل توجهی از اطلاعات خود را از این فضا دریافت میکنند؛ بنابراین نمیتوان نسبت به محتوای مهدوی موجود در فضای مجازی بیتفاوت بود.
در کنار فرصتهای موجود، متأسفانه مطالب غیرمستند، برداشتهای نادرست و شبهات مختلف نیز در این فضا منتشر میشود. راهکار مؤثر، تولید محتوای کوتاه، جذاب، مستند و پاسخگو به نیازهای روز جامعه است. همچنین باید کارشناسان و مربیان مهدوی حضور فعالتری در فضای مجازی داشته باشند و به پرسشها و شبهات مخاطبان با ادبیاتی منطقی و قابل فهم پاسخ دهند.
خانوادهها برای تقویت ارتباط فرزندان خود با امام زمان(عج) چه نقشی دارند؟
خانواده نخستین و مهمترین محیط تربیتی انسان است و نقش آن در شکلگیری باورهای دینی فرزندان بسیار تعیینکننده است. اگر بخواهیم ارتباط نسل جدید با امام زمان(عج) عمیق و ماندگار باشد، این ارتباط نباید فقط به مناسبتها و مراسم خاص محدود شود.
دعا برای فرج، گفتوگو با فرزندان درباره امام زمان(عج)، مطالعه کتابهای متناسب با سن آنان، انجام کارهای خیر به نیت حضرت و ایجاد فضای معنوی در خانواده، از جمله اقداماتی است که میتواند زمینه آشنایی و انس بیشتر کودکان و نوجوانان با فرهنگ مهدوی را فراهم کند.
یکی از آسیبهای حوزه مهدویت، انتشار مطالب غیرمستند و ادعاهای انحرافی است. مردم چگونه میتوانند با این جریانها برخورد کنند؟
در این زمینه، افزایش سواد دینی و رسانهای جامعه اهمیت زیادی دارد. هر مطلبی که با عنوان امام زمان(عج)، ظهور، علائم ظهور یا ارتباط با حضرت منتشر میشود، نباید بدون بررسی پذیرفته یا بازنشر شود.
مردم باید برای دریافت معارف مهدوی به منابع معتبر، علما، کارشناسان و مجموعههای تخصصی مراجعه کنند. همچنین باید نسبت به ادعاهایی مانند ارتباط ویژه و شخصی با امام زمان(عج)، نیابت یا دریافت دستور مستقیم از حضرت، حساس و هوشیار باشند؛ چراکه چنین ادعاهایی میتواند زمینه سوءاستفاده و انحراف اعتقادی را فراهم کند.
چگونه میتوان فعالیتهای مهدوی را از برنامههای مناسبتی و مقطعی به یک جریان فرهنگی مستمر در جامعه تبدیل کرد؟
برای تبدیل مهدویت به یک جریان فرهنگی، باید نگاه ما از برنامههای صرفاً مناسبتی به فعالیتهای مستمر و هدفمند تغییر کند. برگزاری جشنها و برنامههای مناسبتی ارزشمند است، اما کافی نیست؛ این برنامهها باید در کنار فعالیتهای آموزشی، تربیتی، رسانهای و گفتمانی قرار بگیرند.
در این مسیر، همکاری میان بنیاد مهدویت، مساجد، مدارس، دانشگاهها، حوزههای علمیه، ائمه جمعه، دستگاههای فرهنگی و تشکلهای مردمی اهمیت زیادی دارد. هر مجموعهای ظرفیت خاص خود را دارد و با هماهنگی و همافزایی این ظرفیتها میتوان فعالیتهای مهدوی را از اقدامات پراکنده به یک حرکت فرهنگی منسجم و مستمر تبدیل کرد.
به نظر شما مهمترین اولویت مجموعههای مهدوی برای ارتباط مؤثرتر با جامعه و بهویژه نسل جوان چیست؟
به نظر من مهمترین اولویت، جوانمحوری و حرکت به سمت فعالیتهای تخصصی و مسئلهمحور است. باید ابتدا نیازها، پرسشها و دغدغههای نسل جوان را بهدرستی شناسایی کنیم و سپس برای آنها برنامه داشته باشیم.
در کنار برنامههای فرهنگی و مناسبتی، باید به تربیت مربیان توانمند مهدوی، برگزاری نشستهای گفتوگومحور، تولید محتوای رسانهای و پاسخگویی تخصصی به پرسشها و شبهات جوانان توجه بیشتری شود. اگر جوان احساس کند میتواند بدون واسطه و با آرامش پرسشهای خود را مطرح کند و پاسخ منطقی دریافت کند، ارتباط او با معارف مهدوی عمیقتر و ماندگارتر خواهد شد.
نقش ائمه جمعه و مجموعههای فرهنگی در ایجاد هماهنگی و همافزایی در حوزه مهدویت را چگونه ارزیابی میکنید؟
ائمه جمعه و مجموعههای فرهنگی میتوانند در ایجاد هماهنگی و همافزایی میان ظرفیتهای مختلف جامعه نقش مهمی داشته باشند. امروز در مساجد، مدارس، حوزههای علمیه، دانشگاهها، دستگاههای اجرایی و تشکلهای مردمی ظرفیتهای ارزشمندی در حوزه مهدویت وجود دارد که باید به شکل منسجمتری در کنار یکدیگر قرار بگیرند.
تقویت ارتباط میان این مجموعهها و ایجاد سازوکارهای هماهنگی در شهرستانها میتواند از فعالیتهای موازی جلوگیری کرده و زمینه اجرای برنامههای دقیقتر و متناسب با نیاز هر منطقه را فراهم کند. در این مسیر، همراهی ائمه جمعه، مسئولان فرهنگی و مجموعههای تخصصی مهدویت میتواند نقش مهمی در تقویت این جریان فرهنگی داشته باشد.